กำเนิดของหินภูเขาไฟนั้นน่าทึ่งอย่างยิ่ง มันเกิดจากปรากฏการณ์ทางธรรมชาติที่ทรงพลังที่สุดของโลก นั่นคือการปะทุของภูเขาไฟ เมื่อภูเขาไฟปะทุขึ้น แมกมาจะพุ่งขึ้นมาจากใต้พื้นโลกอย่างแรง ทะลุผ่านเปลือกโลกด้วยพลังมหาศาล เมื่อแมกมาพบกับอุณหภูมิที่เย็นกว่าของพื้นผิวโลก มันจะเกิดการเปลี่ยนแปลงอย่างรวดเร็ว มวลที่เคยหลอมเหลวจะเย็นตัวลงและแข็งตัว และก๊าซที่ติดอยู่ภายในจะระเหยออกไป ทำให้เกิดโครงสร้างที่มีรูพรุนอันเป็นเอกลักษณ์ของหินภูเขาไฟ กระบวนการนี้เกิดขึ้นมานานหลายล้านปีแล้ว ทำให้หินภูเขาไฟกระจายไปทั่วโลก ตั้งแต่เกาะภูเขาไฟในมหาสมุทรแปซิฟิกไปจนถึงภูมิภาคภูเขาไฟของยุโรปและแอฟริกา หินภูเขาไฟแต่ละก้อนเป็นหลักฐานยืนยันถึงประวัติศาสตร์ทางธรณีวิทยาอันเปลี่ยนแปลงตลอดเวลาของโลก

หินภูเขาไฟนั้นเต็มไปด้วยปริศนาทางกายภาพและเคมีมากมาย ในทางกายภาพ ความหนาแน่นของมันยังคงเป็นปริศนาอยู่ แม้จะเป็นหิน แต่กลับมีน้ำหนักเบากว่าที่คาดคิดไว้มาก เนื่องจากมีรูพรุนสูง รูพรุนภายในหินภูเขาไฟนั้นมีขนาดและรูปร่างที่แตกต่างกันอย่างมาก ทำให้เกิดโครงสร้างภายในที่ซับซ้อน รูพรุนบางรูมีขนาดเล็กมากจนมองเห็นได้เฉพาะภายใต้กล้องจุลทรรศน์ ในขณะที่บางรูมีขนาดใหญ่พอที่จะมองเห็นได้ด้วยตาเปล่า